Nội dung chính
Việt Nam mong muốn chia sẻ tư duy và cách tiếp cận công nghệ mới với Lào để cùng giải quyết các bài toán xã hội.
Bối cảnh gặp gỡ song phương
Bộ trưởng Nguyễn Mạnh Hùng đã truyền tải thông điệp này trong buổi tiếp Bộ trưởng Công nghệ và Truyền thông Lào, ông Santisouk Simmalavong, vào chiều ngày 16/1, trong khuôn khổ Hội nghị Bộ trưởng Số ASEAN (ADGMIN) lần thứ 6.
Vai trò của Việt Nam trong ASEAN Digital
Bộ trưởng Santisouk Simmalavong nhận định rằng thành công của hội nghị đã nâng cao vị thế của Việt Nam trong lĩnh vực số tại khu vực Đông Nam Á. Ông nhấn mạnh Việt Nam đang trở thành một trong những quốc gia đi đầu về chuyển đổi số, sở hữu nhiều kinh nghiệm thực tiễn có thể làm mẫu cho Lào.
Với mối quan hệ truyền thống lâu đời, Việt Nam không đặt bất kỳ rào cản nào trong hợp tác số với Lào. Bộ trưởng Nguyễn Mạnh Hùng giải thích rằng công nghệ số có lợi thế riêng so với hạ tầng truyền thống: trong khi xây dựng đường sá hay đưa điện tới vùng sâu, vùng xa đòi hỏi nguồn lực khổng lồ, việc phổ cập công nghệ số lại có chi phí thấp hơn nhưng mang lại tác động rộng khắp.
Ông nhấn mạnh: “Công nghệ chỉ thực sự phát triển khi được áp dụng để giải quyết những vấn đề cụ thể của xã hội.” Vì vậy, Việt Nam đã chọn chiến lược “problem first, AI second” – xác định vấn đề trước, sau đó mới triển khai AI.
Tiếp cận “problem‑first” cho các nước đang phát triển
Chiến lược này phù hợp với thực tiễn của các quốc gia như Việt Nam và Lào, nơi mà nguồn lực tài chính và nhân lực còn hạn chế. Thay vì hỏi “công nghệ nào?”, câu hỏi quan trọng hơn là “vấn đề nào cần giải quyết?”. Khi có bài toán rõ ràng, công nghệ trở thành công cụ để tìm lời giải.
“Lào có thể mang bài toán của mình sang Việt Nam, để cùng chúng tôi tìm cách giải quyết bằng công nghệ,” Bộ trưởng Nguyễn Mạnh Hùng khẳng định, đồng thời kêu gọi Lào chia sẻ các thách thức trong các lĩnh vực như y tế, giáo dục và nông nghiệp.
Hỗ trợ nhân lực và hạ tầng viễn thông
Bộ trưởng Santisouk Simmalavong đánh giá cao sự hỗ trợ của Việt Nam trong việc phát triển nguồn nhân lực và hạ tầng viễn thông tại Lào. Các doanh nghiệp Việt đã góp phần quan trọng vào việc phổ cập dịch vụ viễn thông, tạo nền tảng cho chuyển đổi số và tăng trưởng kinh tế‑xã hội.
Hai bên cũng thảo luận về đào tạo nhân lực số. Bộ trưởng Nguyễn Mạnh Hùng đề xuất Lào nên đa dạng hoá hình thức đào tạo: từ các khóa học trực tuyến, đào tạo kỹ năng ngắn hạn đến cấp chứng chỉ nhanh, thay vì chỉ tập trung vào các chương trình dài hạn. Đây là cách giúp người học nhanh chóng nắm bắt kỹ năng cần thiết và đáp ứng nhu cầu thị trường lao động trong bối cảnh AI đang phát triển mạnh.
Bộ trưởng Santisouk Simmalavong bày tỏ ấn tượng với mô hình “lấy vấn đề làm trung tâm” của Việt Nam và mong muốn học hỏi thêm kinh nghiệm, đặc biệt trong việc triển khai và ứng dụng AI.
Đáp lại, Bộ trưởng Nguyễn Mạnh Hùng xác nhận Việt Nam sẵn sàng chia sẻ tài liệu, kinh nghiệm về thể chế và cách tiếp cận AI, đồng thời tăng cường hợp tác đào tạo nhân lực công nghệ cho Lào trong thời gian tới.
Trọng Đạt
