Nội dung chính
Thanh Hóa đã ra lệnh khẩn trương hoàn thiện hồ sơ pháp lý và xác nhận chính thức tình trạng xuống cấp của Đền thờ Trần Khát Chân để mở đường cho kế hoạch tu bổ quy mô.
Bối cảnh hiện trạng và yêu cầu pháp lý
Theo chỉ đạo của UBND tỉnh Thanh Hóa, sau khi nhận được báo cáo từ Sở Văn hoá, Thể thao và Du lịch, Phó Chủ tịch UBND tỉnh Đầu Thanh Tùng đã giao nhiệm vụ cụ thể cho các đơn vị liên quan. Mục tiêu là xác định nhanh chóng tình trạng xuống cấp của di tích quốc gia theo Nghị định số 208/2025/NĐ-CP và hoàn thiện hồ sơ đề nghị gửi lên Bộ Văn hoá, Thể thao và Du lịch.
Quy trình xác nhận xuống cấp
- UBND xã Vĩnh Lộc lập hồ sơ đề nghị xác nhận tình trạng di tích xuống cấp.
- Sở Văn hoá, Thể thao và Du lịch chủ trì, hướng dẫn và kiểm tra tính đầy đủ, hợp pháp của hồ sơ.
- Hồ sơ được trình Bộ Văn hoá, Thể thao và Du lịch xem xét, cấp quyết định xác nhận.
Quyết định này không chỉ là căn cứ pháp lý mà còn là “chìa khóa mở khóa” cho việc bố trí ngân sách, lên kế hoạch đầu tư và triển khai các hạng mục tu bổ.
Chiến lược bảo tồn di tích dài hạn (2026‑2030)
UBND tỉnh không chỉ tập trung vào Đền thờ Trần Khát mà còn xây dựng Kế hoạch bảo quản, tu bổ, phục hồi và chống xuống cấp các di tích lịch sử‑văn hoá trên địa bàn tỉnh giai đoạn 2026‑2030. Kế hoạch sẽ được soạn thảo phối hợp giữa:
- Sở Văn hoá, Thể thao và Du lịch (chủ trì).
- Sở Tài chính (đề xuất nguồn vốn, kiểm soát chi phí).
- Sở Xây dựng (đảm bảo tuân thủ quy hoạch chi tiết và tiêu chuẩn bảo tồn).
Tiêu chí ưu tiên kinh phí
Đặc biệt, kế hoạch sẽ ưu tiên hỗ trợ các di tích kiến trúc gỗ truyền thống có niên đại từ thế kỷ XIX trở về trước – bao gồm các đình làng, nghè đang trong tình trạng nghiêm trọng. Đây là biện pháp nhằm tránh việc phân bổ nguồn lực quá rải rác và tăng hiệu quả đầu tư.
Vai trò của địa phương và cộng đồng
UBND các xã, phường được yêu cầu thực hiện trách nhiệm quản lý, bảo vệ di sản trên địa bàn, đồng thời huy động nguồn lực xã hội hoá. Việc lồng ghép bảo tồn di tích vào kế hoạch phát triển kinh tế‑xã hội địa phương giúp giảm áp lực ngân sách và tăng cường sự tham gia của cộng đồng.
Giá trị lịch sử của Đền thờ Trần Khát Chân
Đền thờ Trần Khát Chân nằm dưới chân Đốn Sơn, xã Vĩnh Lộc, là di tích quốc gia được ghi nhận trong Đại Việt sử ký toàn thư, Đại Nam nhất thống chí và Việt Nam sử lược. Trần Khát Chân (hậu duệ của Bảo Nghĩa vương Trần Bình Trọng) là Thượng tướng quân nổi tiếng thời Chiêm Thành, đã có công đánh tan quân Chế Bồng Nga vào năm 1389.
Với quyết tâm không để di tích này tiếp tục xuống cấp, tỉnh Thanh Hóa đã thiết lập một chuỗi hành động pháp lý, tài chính và kỹ thuật đồng bộ, hứa hẹn sẽ bảo tồn giá trị văn hoá cho các thế hệ tương lai.