Nội dung chính
Bối cảnh điều tra hình sự
Vào ngày 11/01, Chủ tịch Cục Dự trữ Liên bang (Fed) Jerome Powell xác nhận đang bị các công tố viên liên bang điều tra hình sự liên quan đến dự án tu sửa trụ sở Fed trị giá 2,5 tỷ USD. Theo New York Times, cuộc điều tra do Văn phòng Công tố Quận Columbia giám sát, do công tố viên Jeanine Pirro — người từng là thẩm phán và hiện là người dẫn chương trình Fox News — phụ trách.
Phản hồi của Jerome Powell
Trong một video ngắn đăng trên tài khoản X của Fed, Powell nhấn mạnh: “Đây chỉ là cái cớ”. Ông cho rằng mục tiêu thực sự của cuộc điều tra là trả đũa Fed vì không tuân theo yêu cầu của Tổng thống Donald Trump về việc cắt giảm lãi suất.
Powell cũng khẳng định Fed sẽ tiếp tục quyết định lãi suất dựa trên “bằng chứng và điều kiện kinh tế”, không để “áp lực chính trị và đe dọa” chi phối chính sách tiền tệ.
Chiến lược chính trị và áp lực từ Nhà Trắng
Trump đã nhiều lần yêu cầu Fed giảm lãi suất mạnh hơn và công khai chỉ trích Powell khi không đáp ứng yêu cầu. Năm 2023, Trump từng đề xuất “loại bỏ” Powell khỏi vị trí Chủ tịch khi nhiệm kỳ hết vào tháng 5/2026, và đề cử các nhân vật như cựu Thống đốc Kevin Warsh và Kevin Hassett.
Trên thực tế, Trump là người bổ nhiệm Powell làm Chủ tịch Fed năm 2017, nhưng từ đầu đã “quấy rối” ông về mức lãi suất, thậm chí gọi Powell là “kẻ ngu ngốc”.
Phản hồi của các nhà lập pháp
Thượng nghị sĩ Cộng hòa Thom Tillis (North Carolina) phản đối mạnh mẽ cuộc điều tra, khẳng định sẽ phản đối mọi đề cử thay thế Powell cho đến khi vấn đề pháp lý được giải quyết. Ông cảnh báo: “Nếu còn nghi ngờ gì về việc các cố vấn Trump chấm dứt tính độc lập của Fed, giờ đây không còn nữa”.
Ngược lại, Thượng nghị sĩ Dân chủ Elizabeth Warren (Massachusetts) cho rằng Trump “muốn cài đặt một con rối khác” để chiếm đoạt quyền kiểm soát ngân hàng trung ương.
Nhận định của chuyên gia
Brian Jacobsen, chiến lược gia kinh tế trưởng tại Annex Wealth Management, dự đoán Powell có thể “phản đối bằng cách ngồi giữ vị trí” cho đến khi nhiệm kỳ Chủ tịch hết hạn. Ông lưu ý rằng, dù áp lực chính trị tăng cao, Fed vẫn có lịch sử bảo vệ độc lập tài chính và có thể duy trì chính sách tiền tệ ổn định.
Powell kết luận: “Tôi tôn trọng sâu sắc pháp quyền và trách nhiệm giải trình dân chủ. Không ai, kể cả Chủ tịch Fed, đứng trên pháp luật. Nhưng hành động chưa từng có này cần được nhìn trong bối cảnh rộng hơn của các mối đe dọa và áp lực liên tục từ chính quyền”.
