Nội dung chính
Quy định mới buộc doanh thu trên 1 tỷ đồng phải xuất hóa đơn từng đơn sẽ tạo ra một làn sóng chuyển đổi mạnh mẽ trong ngành thương mại điện tử.
Quy định xuất hóa đơn từ 1/1/2026: Nội dung và mục tiêu
Theo Luật Quản lý thuế 2019 (sửa đổi 2024) và Nghị định 70, mọi hộ kinh doanh hoặc cá nhân kinh doanh thương mại điện tử có doanh thu từ 1 tỷ đồng/năm trở lên sẽ phải thực hiện chế độ kế toán, lưu trữ chứng từ và xuất hóa đơn điện tử trên từng đơn hàng. Quy định này được xem là “cú đấm thép” nhằm nâng cao tính minh bạch, ngăn chặn gian lận thuế và tạo công bằng giữa kênh online và offline.
Thách thức lớn nhất: Hóa đơn đầu vào
Đa số các shop online, đặc biệt là trong lĩnh vực thời trang, phụ kiện và thực phẩm chức năng, vẫn nhập hàng từ các nguồn tiểu ngạch hoặc xách tay. Những lô hàng này thường không có hóa đơn gốc, khiến các doanh nghiệp gặp khó khăn khi phải xuất hóa đơn bán ra mà không có chứng từ đầu vào.
Luật sư Lê Hiếu (Công ty Luật Hiếu Hùng) nhấn mạnh: “Hiện hành không có cơ chế hồi tố để hợp thức hoá hóa đơn đầu vào cho hàng đã mua trước đây.” Tuy nhiên, ông đề xuất một giải pháp thực tiễn: lập biên bản kiểm kê, bảng kê chi tiết và gửi văn bản giải trình tới Chi cục Thuế trước ngày 1/1/2026. Đây là “tấm khiên” pháp lý giúp tránh bị xem là che giấu doanh thu.
Hướng dẫn thực hiện giải trình
- Chuẩn bị bảng kê chi tiết từng mặt hàng, kèm sao kê ngân hàng, biên nhận nhập kho.
- Lập biên bản kiểm kê ký xác nhận bởi người đại diện pháp luật.
- Gửi báo cáo giải trình qua email hoặc nộp trực tiếp tại cơ quan thuế quản lý.
Chi phí vận hành và áp lực lợi nhuận
Với mức lợi nhuận biên hẹp trong bán lẻ online, việc thuê kế toán, mua phần mềm kế toán điện tử và trả phí dịch vụ hóa đơn điện tử có thể làm giảm lợi nhuận tới 2‑3 % doanh thu. Theo một khảo sát nội bộ của Hiệp hội Thương mại Điện tử Việt Nam (2025), 68 % các shop có doanh thu dưới 1 tỷ đồng cho biết chi phí thuế và phí sàn sẽ tăng từ 1 % lên 3 % tổng doanh thu.
Những người bán hàng đã bắt đầu cân nhắc “sang nhượng” shop hoặc chuyển sang nguồn hàng chính ngạch, dù điều này đồng nghĩa với chi phí nhập khẩu và thuế nhập khẩu cao hơn.
Giải pháp chiến lược cho các chủ shop
Để duy trì hoạt động sau 1/1/2026, các doanh nghiệp có thể áp dụng một trong ba hướng đi:
- Chuyển sang nhập khẩu chính ngạch: Dù lãi mỏng hơn, nhưng có hóa đơn đầy đủ, giảm rủi ro pháp lý.
- Tối ưu quy trình nội bộ: Đầu tư phần mềm quản lý đơn hàng tích hợp xuất hóa đơn tự động, giảm chi phí nhân công.
- Đánh giá lại danh mục sản phẩm: Loại bỏ các mặt hàng không có chứng từ, tập trung vào các dòng hàng có nguồn gốc rõ ràng.
Luật sư Lê Hiếu khuyến nghị: “Cơ quan thuế nên xem xét phân nhóm ngành nghề, áp dụng ngưỡng doanh thu linh hoạt để tránh gánh nặng không tương xứng với lợi nhuận thực tế.”
Dự báo thị trường và lời khuyên cuối cùng
Trong ngắn hạn, quy định mới sẽ tạo ra một cuộc thanh lọc: những shop không kịp chuyển đổi hoặc không có nguồn hàng có chứng từ sẽ rời bỏ thị trường. Tuy nhiên, trong dài hạn, việc chuẩn hoá quy trình và minh bạch thuế sẽ nâng cao niềm tin của người tiêu dùng, giúp giá trị thương hiệu tăng lên.
Chị Hiền, một khách hàng thường xuyên mua sắm online, đã chia sẻ: “Giá sản phẩm có tăng nhẹ, nhưng tôi cảm thấy yên tâm hơn khi nhận được hóa đơn đầy đủ.”
Với thời gian còn lại trước 1/1/2026, các chủ shop nên tận dụng “thời điểm vàng” để tái cấu trúc mô hình kinh doanh, chuẩn hoá dòng tiền và chuẩn bị tài liệu pháp lý. Đừng để quy định mới trở thành rào cản, mà hãy biến nó thành cơ hội nâng cao năng lực quản trị và tạo lợi thế cạnh tranh.
