Nội dung chính
Vụ việc 120 tấn thịt lợn nhiễm ASFV tại Ha Long Canfoco
Sự kiện 120 tấn thịt lợn nhiễm ASFV là lời cảnh tỉnh nghiêm trọng cho an toàn thực phẩm Việt Nam. Theo thông tin từ công an TP Hải Phòng, hơn 130 tấn thịt lợn đã bị thu giữ trong đợt kiểm dịch, trong đó 120 tấn tập trung tại kho của Công ty Cổ phần Đồ hộp Ha Long (Ha Long Canfoco). Ngay sau khi tin tức lan truyền, dư luận không thể không lo lắng về mức độ an toàn của các sản phẩm thực phẩm đóng gói.

ASFV là gì và tại sao không lây sang người?
ASFV (African Swine Fever Virus) là virus gây dịch tả lợn châu Phi, một bệnh truyền nhiễm nguy hiểm đối với đàn lợn nhưng không có khả năng lây qua đường tiếp xúc trực tiếp sang người. PGS‑TS‑BS Lâm Vĩnh Niên, Trưởng khoa Dinh dưỡng – Tiết chế, Bệnh viện Đại học Y Dược TP.HCM, giải thích: “Virus không phải là vi khuẩn; nó không sinh ra độc tố nội sinh và không có cơ chế xâm nhập vào cơ thể người như vi khuẩn gây bệnh.”
Quy trình chế biến đồ hộp: Nhiệt độ có tiêu diệt virus?
Quá trình tiệt trùng đồ hộp thường đạt nhiệt độ từ 121 °C đến 130 °C trong ít nhất 15‑30 giây – đủ để phá hủy cấu trúc protein và axit nucleic của hầu hết các virus, bao gồm ASFV. Theo Tổ chức Y tế Thế giới (WHO), nhiệt độ trên 100 °C làm biến tính 99,9% các loại virus trong thực phẩm. Vì vậy, nếu nguyên liệu được đưa vào dây chuyền chế biến đúng chuẩn, virus sẽ không còn khả năng tồn tại.
Rủi ro phụ: Độc tố và nhiễm khuẩn thứ phát
Dù ASFV không gây bệnh cho người, nhưng việc lợn nhiễm virus thường khiến hệ miễn dịch suy giảm, tạo điều kiện cho các vi khuẩn gây ngộ độc thực phẩm như E. coli và Salmonella phát triển mạnh. Các độc tố do vi khuẩn này sinh ra không bị phá hủy hoàn toàn bằng nhiệt độ tiêu chuẩn, nên nếu nguyên liệu bị ôi thiu trước khi chế biến, một phần độc tố có thể tồn tại trong sản phẩm cuối cùng.
Giá trị dinh dưỡng và dấu hiệu thực phẩm không an toàn
Nếu thịt lợn bị xử lý ngay sau khi phát hiện nhiễm virus, hàm lượng protein, vitamin nhóm B và khoáng chất vẫn gần như không thay đổi so với thịt khỏe mạnh. Tuy nhiên, khi lợn chết hoặc bị bảo quản không đúng cách, quá trình phân hủy sẽ làm giảm đáng kể giá trị dinh dưỡng và có thể sinh ra các hợp chất có hại. Người tiêu dùng nên chú ý màu sắc đồng đều, mùi hương tự nhiên và độ đàn hồi khi cắt thịt – những tiêu chí cơ bản giúp nhận diện thực phẩm tươi ngon.
Hướng dẫn thực tiễn cho người tiêu dùng
- Ưu tiên mua thực phẩm tươi sống, có nguồn gốc rõ ràng; tránh các sản phẩm đóng gói không có nhãn thông tin chi tiết về nhà cung cấp.
- Kiểm tra hạn sử dụng, nhãn bảo quản (nhiệt độ < 5 °C hoặc trên 60 °C) và lưu trữ thực phẩm đúng quy định.
- Đối với đồ hộp, luôn đun sôi lại ít nhất 5‑10 phút trước khi ăn để tăng cường tiêu diệt bất kỳ vi khuẩn còn tồn đọng.
- Đa dạng nguồn đạm: kết hợp thịt gà, cá, trứng, đậu và các loại hạt để giảm phụ thuộc vào thịt lợn.
- Theo dõi các thông báo từ cơ quan kiểm dịch thực phẩm; nếu có tin tức về thu giữ, tránh tiêu thụ sản phẩm liên quan ngay lập tức.
Nguyên tắc “ăn chín, uống sôi” vẫn là hàng rào an toàn nhất trước mọi mối đe dọa từ virus và vi khuẩn. Khi các cơ quan chức năng tăng cường kiểm soát, mỗi người tiêu dùng cũng cần trở thành người giám sát thông minh, lựa chọn thực phẩm dựa trên tính minh bạch và chứng nhận an toàn.
Hồ Quang